Gaziantep’e Sonbahar Köylerden Gelir

Sonbahar hüzün mevsimidir kimi zaman, kimi zaman ayrılık türküsü, kimi zaman hazırlıktır, karakışlara. Gaziantep’te ise bir koşuşturmaca, bir telaştır asırlarca sürüp giden.

Sonbahar, parklarda özelliklede Kavaklık’ta ağaçların kızaran, sararan yapraklarında görülür ilk önce. Güneşin batarken vurduğu sarı yapraklar altın sarısına dönüşmesi ömrün son demlerini hatırlatır insanlara. Farkına varılmadan geçip giden baharların hüznü sonbaharın son güneşlerinden istifade etmeye çalışan, banklarda yorgun ihtiyarların yüzlerinden okunur.

Çoğu şehirlerde Sonbahar’ı kabarık bulutlar, inceden inceye yağan yağmurlar getirir. Ancak Gaziantep’te sonbahar yağmurlarını görmek zordur. Fırat üzerinde yapılan barajlar sebebi ile son dönemlerde azda olsa yağmur yağmaktadır. Sonbaharın başlarından ki günlerden , Yaz mevsimi, çalar biraz. Güneş biraz daha direnir Gaziantep’te eğilmemek için. Yazın Sonbahar aylarından çaldığı günleri, sonbaharda kış aylarından yaza kızmışçasına.

Sonbaharı şehir merkezine köylüler getirir birazda. Önce “ben fıstıklar “( taze Antep fıstığı) düşer sokak köşelerinde, seyyar satıcılarının el tezgahlarının üzerine. Yılın ilk fıstıkları toplanmıştır köylerde. Sonra Oğuzeli ilçesinden gelen, haşlanmış, közlenmiş mısır kokusu yayılır mis gibi cadde boylarında.

Semt pazarlarında bir koşuşturmacadır sürüp gider. Kurutmalık Antep biberleri, Salçalık antep biberleri pazarın kırmızı tonlarının artmasına sebep olur. Mahalle aralarında, evlerin önlerinde toplanan kadınlar, kurutmalık biberleri önce temizlerler. Sonra bir derviş tespihi gibi ipe dizerler. Evlerin duvarlarına, balkonlara asarlar. Dolmalık biberler kurudukça rüzgarın etkisi ile küçük sesler çıkartır. Kurutulmuş biberler sonbaharın şarkısını söyleyen rüzgar çanlarına dönüşürler.
sonbahar1
Kadınlar kış hazırlıklarının beklide en önemlisi olan biber salçasını başka bir özenle yaparlar. Gaziantepli kadınlar kolay kolay hazır salça almazlar. Hazır salçanın tadının hiçbir zaman ev yapımı salçayı tutmayacağını düşünürler. Evlerin, apartmanların önlerinde çuval çuval salçalık biberler komşu kadınların yardımı ile önce temizlenir. Sonra mahalle aralarında dolaşan Biber Çekicilere çektirilir. Çekilen biberler evlerin damlarında güneşte kurumaya bırakılır. Gaziantepliler yiyecek yemek bulamasalar da, bir küncünü pide ekmeğine sürdükleri salça ile günlerce yemek yemeden idare edebilirler.

Gaziantep köyleri bağları ile meşhurudur. Bağlardan kesilen üzümlerin kimisi tekel fabrikasına satılır kimisi, taze tüketilir sofralarda. En önemlisi ise yüreğimizi ısıtacak pekmez olur. Pekmezler sonrasında pestile, sucuğa dönüşür. Eskiden üzüm ürünlerini almak için Şıra Hanının yolu tutulurmuş. Şimdilerde Gaziler caddesinin sonunda Elmacı Pazarının da üzüm ürünlerini bulmak mümkün. Kış hazırlıklarının temin edilmesi için pekmezin en iyisini, sucuğun en hasını, pestilin tazesini almak isteyenler Elmacı Pazarı’na koşarlar. Sonbahar pazarın çeşit ve insanlarla en yoğun olduğu günleri yaşar.

almacıpazariKış için hazırlanması gereken birde içecek vardır, Zahter. Zahter hem içecek hem de kahvaltılık olarak kullanılır. Eskiler bunu evlerinde hazırlarken yeni nesil çarşıdan pazardan hazır alma yoluna giderler. Zahter özelikle kışın şehir kahvehanelerin de bardaklara açık yeşil bir sıcaklıkta düşer. Her derde davadır, özellikle soğuk algınlığına iyi gelir.

Sonbahar kışa merhaba demeye hazırlanırken, salamuralık Nizip zeytinleri pazarlardaki yerini alırlar. Kışlık zeytinlerini almak isteyenlerini evde yapmak isteyenler pazarın yolunu tutar. Zeytinler sadece kahvaltılık olarak tüketilmez. Aynı zamanda yağından da yararlanılır. Özellikle kışlık zeytin yağının Nizip’ten ve ev yapımı olmasına özen gösterilir. Nizip zeytinlerinin yağı rafine edilmişçesine diğer ev yapımı zeytinyağları gibi kokmaz.

Baharatlı yemek yemeyi seven Gazianteplilerin kış yemekleri için uğradıkları bir yer daha vardır, Baharatçılar. Yeni mevsimin yeni ürünü, naneler, kara biberler, kırmızı biberler, kimyonlar, nar ekşileri, melengiç kahveleri … özenle seçilir. Bu işi genelde evin ihtiyar erkek ve kadınları yapar. Baharat seçmek tecrübe işidir. Gaziantepli her baharatı yemeğine koymaz, baharatsızda yemek yemez.

Pazarlardaki son baharın son ürünlerinden biriside Oğuzeli Narlarıdır. Ekşi ve tatlı narların albenisi insanı nar yemeye zorlar. Bazıları kış için evlerinin tavan aralarına asarak kışa saklamaya çalışırlar nar tadını. Kırmızı, sarımsı narların tadı damaklarda kalır gelecek sonbahara kadar.antepyoreselurun

Parklarda, güneşin tesir etmediğinin farkına varan ihtiyarlar, evlere, kahvehanelere çekildikleri vakit sonbaharın şehrin siluetine veda etmeye hazırlandığını anlarsınız. Alleben deresinin suyu azda olsa yağan yağmurlarla, yükselir, bulanık akmaya başlar. Duruluğunu kaybeder insanlar gibi. Geçtiği yerlerden, yüreğine dökülen yaprakları, önüne katar götürür bir bilinmeze.

HAS SOFRAM

Rzv:4449589
www.geziantep.com